Chú thích khác trong Tông Huấn Amoris Laetitia

Tác giả Michael Pakaluk

Ngày 26 tháng 5, 2016

Tông Huấn gần đây Amoris Laetitia của Giáo hoàng Francis, đối với hầu hết các phần, là một trình bày đẹp của giáo huấn Công giáo về hôn nhân và gia đình. Nhưng chương thứ tám đánh vào độc giả như là có vấn đề. Chương này cố gắng  xác định các mô hình lý luận mà một người thận trọng và trung thực xử lý những biểu hiện cụ thể về sự yếu đuối của con người. Nhưng nó, trong những ý tốt, “có được trước lòng thương xót của Thiên Chúa” không (trong cụm từ của triết gia Robert Spaemann) – đó là, phỏng đoán để cấp phép cho những hành động mà Thiên Chúa, với tất cả lòng thương xót của Ngài, coi là tội lỗi?

Nếu có, phỏng đoán đó được thực hiện trong hầu hết tất cả các chú thích. Chú thích 351 khét tiếng là ủy quyền cho các mục tử, phải tìm cách sao đó, thừa nhận người Công giáo đã ly dị và tái hôn được Rước lễ. Cho đến nay ít nhận thấy, nhưng cũng không kém phiền hà, là chú thích 329. Chú thích này lộ rõ những gì đáng ngờ như hoạt động cố tình lật đổ của một biên tập viên. Trong đó, một thần học không lành mạnh được tạo ra chính đáng bởi bản dịch không chính xác của các tài liệu Giáo Hội. Hiệu quả, có lẽ được dự định, là để cung cấp cho các mục tử một cơ sở để dặn dò rằng các cặp vợ chồng đã ly dị và tái hôn dân sự không cần phải kiềm chế không quan hệ tình dục để được thừa nhận hiệp thông.

Chú thích 329 xuất hiện trong bài trình bày về một “trường hợp khó khăn” ví dụ về một cặp vợ chồng ly dị và tái hôn dân sự: Hãy tưởng tượng “một cuộc hôn nhân thứ hai được củng cố theo thời gian, với những con cái mới, chứng minh lòng chung thủy, hào phóng tự hiến, [và] cam kết Kitô giáo”. Bây giờ hãy đặt nó sang một bên, câu hỏi của quý vị là sự khác biệt giữa cam kết của một “người tin lành” và một người “công giáo”; hoặc làm thế nào có thể “chứng minh” lòng chung thủy trong bất kỳ mối quan hệ nào, ngoài việc sẵn sàng thực hiện và giữ một lời thề không thể thu hồi; hoặc làm thế nào ai đó có thể giữ một lời thề như vậy trong khi cố ý phản bội một người trước đó. Chúng ta phải hình dung một cuốn truyện về cuộc hôn nhân thứ hai.

Phải chăng cuốn truyện này về cặp đôi chia ly, hoặc họ có thể ở lại với nhau? Về câu hỏi này, Amoris Laetitia thỉnh nguyện Tông Huấn Familiaris Consortio của Gioan Phaolô II, Điều 84, trong đó quy định rằng một cặp trong một cuộc hôn nhân thứ hai có thể tìm thấy, vì lý do nghiêm trọng “chẳng hạn như việc giáo dục của con cái”, rằng họ “không thể đáp ứng nghĩa vụ riêng biệt”. Một loại độc giả nào đó có thể suy ra một tiền lệ:. theo Familiaris Consortio, một xem xét nghiêm ngặt về đạo đức (quy tắc mà cặp vợ chồng đó phải tách riêng) có thể được lấp liếm bằng một xem xét của lòng thương xót (ở đây, phúc lợi của trẻ em).

Tiền lệ ấy sau đó được áp dụng trong chú thích 329, vốn kéo dài mối quan tâm của Familiaris Consortio về phúc lợi của trẻ em:

Trong [cuộc hôn nhân thứ hai], nhiều người, hiểu biết và chấp nhận khả năng sống “như anh chị em” mà Giáo Hội đề nghị họ, chỉ ra rằng nếu biểu lộ thân mật nhất định [ví dụ: quan hệ tình dục] đang thiếu “, thường xảy ra rằng lòng trung thành đang bị đe dọa và lợi ích của trẻ em cũng bị thiệt hại” (Công đồngVatican II, Hiến chế mục vụ về Giáo Hội trong thế giới hiện đại ngày nay Gaudium et Spes, 51).

Như vậy, không chỉ có thể là một mối quan tâm về “lợi ích của trẻ em” vùi dập nghĩa vụ một cặp vợ chồng tái hôn phải sống cách ly, nó cũng có thể vùi dập nghĩa vụ của họ phải kiêng quan hệ tình dục. Đối với ngoại lệ sau, thẩm quyền của một Hiến pháp Vatican II, Gaudium et Spes, được trích dẫn. Một thẩm quyền thứ hai là điều cần thiết ở đây vì lòng thương xót đến nay không thể được mở rộng cho điều này trên cơ sở một mình Familiaris Consortio: Tài liệu đó một cách rõ ràng khẳng định rằng các cặp vợ chồng đã ly dị và tái hôn phải kiêng quan hệ tình dục, cho dù họ sống cùng nhau hoặc riêng rẽ. Vì vậy, chú thích số 329 cố gắng lấn át Tông Huấn của Gioan Phaolô II bằng thẩm quyền cao hơn của một tài liệu Công đồng. Bằng cách này quý vị có thể tranh luận, có hiệu lực, rằng Familiaris Consortio 84 là không phù hợp với mục đích thương xót của riêng của nó, và nó đã nhìn chung áp đặt không hạn chế về quan hệ tình dục.

Chú thích 329 không thành công trong mục đích của nó, tuy nhiên, vì sử dụng Gaudium et Spes theo cách này, nó phải bóp méo và dẫn chứng sai giáo huấn của tài liệu đó.

Hiểu một cách chính xác, dòng trích dẫn từ mục 51 của Gaudium et Spes không bao giờ đề cập đến phúc lợi của trẻ em. Câu văn trong vấn đề, trong phiên bản tiếng Latin có thẩm quyền của nó, là bonum prolis, “lợi ích của trẻ em” nghĩa là lợi ích của hôn nhân là trẻ em, một trong những lợi ích truyền thống của mối hôn nhân. Ở đây, các Nghị phụ Công đồng dạy rằng nếu một cặp vợ chồng (và họ có liên quan với các cặp vợ chồng, họ không giải quyết trường hợp đặc biệt về ly dị và tái hôn) tránh sự thân mật quá lâu, họ có thể đánh mất niềm say mê có thêm con cái, và do đó có thể không thưởng thức lợi ích đặc biệt này của mối hôn nhân một cách đầy đủ như họ có thể.

Không phải việc dịch không đúng nghĩa được chế tác đặc biệt cho chú thích này. Nó xuất phát từ bản dịch tiếng Anh của Cha Austin Flannery về các tài liệu công đồng. Nhưng sự lựa chọn bản dịch của Flannery dường như có chủ ý. Một lựa chọn khác nhau, dễ thấy không được lựa chọn, là các trang web của Vatican dịch tiếng Anh, có viết: ” ở đây sự thân mật của cuộc sống vợ chồng bị tan vỡ, tính chất trung thành của nó đôi khi có thể bị nguy hiểm và chất lượng của hoa trái bị hủy hoại, vì lúc đó công việc nuôi dạy trẻ em và can đảm để chấp nhận người mới được đều có nguy cơ bị tổn hại. “Bản dịch này là chính xác theo nghĩa đen, và ở mức độ đó nó ít hữu ích cho lập luận của chú thích 329.

Điều thú vị là, phiên bản tiếng Đức của chú thích 329 không chỉ đơn giản là dịch sai tài liệu công đồng. Nó cố tình, kinh hoàng trích nhầm.

Bản dịch tiếng Đức của trang web Vatican về Gaudium et Spes 51 nói rằng, trong hôn nhân thiếu sự thân mật, “lòng chung thủy như một điều tốt của hôn nhân” (die Treue als Ehegut) có thể bị nguy hiểm và “con cái như một điều tốt của hôn nhân” (das Kind als Ehegut ) có thể bị ảnh hưởng xấu. Nhưng chú thích 329 ở Đức loại bỏ cụm từ “như một điều tốt của hôn nhân” (als Ehegut) trong cả hai trường hợp. Trong khi làm điều đó, nó thay đổi theo nghĩa đen cụm từ ” con cái tốt (bonum prolis) có thể bị ảnh hưởng xấu” thành “những phúc lợi của đứa trẻ” có thể bị ảnh hưởng xấu.

Chú thích 329, sau đó, được dựa trên một sự hiểu sai về Gaudium et Spes 51, và chỉ đơn giản như vậy nên được phủ nhận hoặc rút ra như một sai lầm. Tuy nhiên người ta cũng có thể thêm quan điểm của mình về tình dục dường như quá lệch lạc.

Các Nghị Phụ của Hội đồng xem việc kiêng quan hệ tình dục là có hại theo cách thức của một trở ngại đối với điều tốt của hôn nhân đã được sở hữu bởi các cặp vợ chồng, và đã tuôn ra cho họ, trong đức hạnh được kết hôn của họ. Chú thích 329 bao hàm quan điểm rất khác nhau và những lợi ích đến từ bản thân quan hệ tình dục, không phải từ mối liên kết. Quan niệm cho rằng quan hệ tình dục có một số loại sức mạnh huyền diệu là mâu thuẫn với giáo lý chung của Amoris Laetitia, đó là điều đáng chú ý lối diễn giải thần thánh không ngừng về tình yêu lãng mạn và sự miễn cưỡng làm theo một số thuyết trình Thần học về thân xác trong việc gán cho một vai trò hầu như thuộc về bí tích cho quan hệ tình dục.

May mắn thay, có vẻ như chú thích 329 là công việc của một biên tập viên, gọi ngài là biên tập-chứ không phải là Đức Giáo Hoàng. Và bằng cách để ý kỹ càng, chúng ta có thể có được một cảm giác về tư duy của người biên tập. Lưu ý, ví dụ, giả thiết nổi bật của ngài rằng những cặp vợ chồng “biết và chấp nhận” rằng họ phải sống “như anh chị em,” theo Familiaris Consortio, dù sao vẫn còn đang suy nghĩ về triển vọng của họ đối với sự thân mật tình dục. Rốt cuộc không giống như các anh chị em: Rõ ràng họ đã không biến đổi ham muốn tình dục của họ thành mối thân thiện gia đình. Thật vậy, từ ngữ chính xác của chú thích này cho phép các cặp vợ chồng biết và chấp nhận chỉ có “khả năng” sống với nhau như anh chị em. Đây là một biến thể của cụm từ vốn chỉ có một chuyên gia biết sử dụng, để cho biết rằng ngài coi sống khiết tịnh là đáng ngưỡng mộ và anh hùng, nhưng không phải là sự ràng buộc.

Một tính năng nổi bật của chú thích 329 là cách nó nói lên những suy nghĩ của “nhiều” cặp vợ chồng ly dị và tái hôn trong hình thức của một đoạn trích từ một tài liệu công đồng. Rõ ràng là hầu hết mọi người không nghĩ theo trích dẫn từ các tài liệu công đồng. Các nhà thần học, tuy nhiên, lại nghĩ vậy và không phải là một ít người đã được tìm thấy để phân tách những suy nghĩ của những người khác trong cùng một cách. Vì vậy, chúng ta có thể suy đoán rằng vị Biên tập này là một nhà thần học, và chính xác hơn, một nhà thần học của trường phái tư tưởng trong đó phần trích dẫn của Gaudium et Spes 51 thể hiện chứng thực giả định của Hội đồng về những gì tôi gọi là quan điểm “ma thuật” về tình dục.

Chúng ta thậm chí có thể mạo hiểm – mặc dù điều này là suy nghĩ thừa nhận – rằng vị biên tập này là người Đức, nhưng lại có một sự quen thuộc với tiếng Anh: Người Đức, vì ông có khả năng sẽ không bị phiền toái để bóp méo văn bản tiếng Đức của Gaudium et Spes 51 nếu tiếng Đức không thuộc loại ” ngôn ngữ hàng đầu ” trong việc sáng tác chú thích này; và quen thuộc với tiếng Anh, bởi vì ông đã cất công tìm một bản dịch tiếng Anh của tài liệu Hội đồng vốn phù hợp với dự định của mình.

Ai là vị biên tập đó – và liệu ông nói tiếng Đức hoặc tiếng Anh, cho dù ông là một người duy nhất hoặc một ủy ban – chắc chắn ông hy vọng sẽ sử dụng Familiaris Consortio chống lại chính nó, nhận được trước lòng thương xót của Thiên Chúa và của Hội đồng. Nhưng “sự thật không thể trái với sự thật”, như Newman đã viết, và kế hoạch của người biên tập không thể đứng vững.

Michael Pakaluk là Giáo sư Triết học tại Đại học Ave Maria.

TC chuyển dịch từ: http://www.firstthings.com/web-exclusives/2016/05/the-other-footnote-in-amoris-laetitia

Nếu quý vị nhận được bài viết này qua email và muốn đọc thêm những bài khác xin ghé vào trang thoisuthoicuoi.com để đọc những bài khác.

Im lặng là đồng ý, là mắc tội đồng lõa. Theo lời khuyên của Tiến Sĩ Kelly thì chúng ta nên thông báo cho mọi người biết những gì đang diễn ra trong Giáo Hội Công Giáo trong thời điểm này bằng cách chia sẻ rộng rãi những bài viết này hoặc giới thiệu trang mạng Thời Sự Thời Cuối để nhiều người được biết Sự Thật.

Để bảo đảm tính xác thực của bài viết và cũng vì lòng bác ái để cho nhiều linh hồn khác được biết Sự Thật, yêu cầu những trang mạng đăng tải những bài viết của trangThời Sự Thời Cuối phải trích rõ nguồn gốc.